Nước ngọt, máy lạnh, xăng dầu chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Sáng 14/6, với 448/454 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi). Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026.

Trước khi biểu quyết, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đã trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi).

Về đối tượng chịu thuế, có ý kiến đề nghị quy định điều hòa nhiệt độ trên 24.000 BTU đến 90.000 BTU mới chịu thuế tiêu thụ đặc biệt. Có ý kiến đề nghị không thu thuế đối với sản phẩm nước trái cây tự nhiên, các loại nước dinh dưỡng chuyên dùng. Có ý kiến đề nghị thu thuế đối với sản phẩm khác có đường; bổ sung túi nilon, sản phẩm nhựa, bao bì nhựa khó phân hủy, kinh doanh đặt cược trực tuyến, game online, dịch vụ làm đẹp vào diện chịu thuế. Một số ý kiến đề nghị không đưa xăng vào diện chịu thuế.

Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội thống nhất với đề xuất của cơ quan soạn thảo để quy định điều hòa nhiệt độ có công suất trên 24.000 BTU đến 90.000 BTU thuộc đối tượng chịu thuế. Điều này đồng nghĩa với việc sẽ không thu thuế tiêu thụ đặc biệt đối với điều hòa nhiệt độ có công suất từ 24.000 BTU trở xuống và loại có công suất trên 90.000 BTU.

Về phạm vi sản phẩm nước giải khát có đường thuộc diện chịu thuế và bổ sung đối tượng chịu thuế, theo quy định của dự thảo Luật, nước giải khát có đường thuộc diện chịu thuế là các sản phẩm trong phạm vi khái niệm về nước giải khát theo Tiêu chuẩn Việt Nam có hàm lượng đường trên 5g/100ml, không bao gồm các đồ uống như sữa và sản phẩm từ sữa; thực phẩm dạng lỏng dùng với mục đích dinh dưỡng; nước khoáng thiên nhiên và nước uống đóng chai; nước rau, quả nguyên chất và nectar (mật) rau, quả và sản phẩm từ cacao.

Chi tiết như sau:

Nước ngọt

• Áp thuế tiêu thụ đặc biệt với nước giải khát có đường (hàm lượng đường trên 5g/100ml) bắt đầu từ 1/1/2027 với mức thuế suất 8%, tăng lên 10% từ 1/1/2028.
• Các sản phẩm không chịu thuế gồm sữa và sản phẩm từ sữa, nước khoáng thiên nhiên, nước đóng chai, nước rau quả nguyên chất, nước trái cây tự nhiên, nước dừa và thực phẩm dạng lỏng dùng với mục đích dinh dưỡng.
• Mục tiêu của việc đánh thuế nhằm định hướng sản xuất và tiêu dùng, bảo vệ sức khỏe người dân, phù hợp với khuyến cáo của WHO và UNICEF.

Máy lạnh (điều hòa nhiệt độ)

• Chỉ điều hòa nhiệt độ có công suất từ trên 24.000 BTU đến 90.000 BTU mới thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.
• Điều hòa có công suất từ 24.000 BTU trở xuống và trên 90.000 BTU không bị đánh thuế.
• Lý do áp thuế là do điều hòa tiêu thụ nhiều điện năng, góp phần làm nóng lên toàn cầu, nên cần điều tiết để bảo vệ môi trường.

Xăng dầu

• Xăng dầu cũng được đưa vào diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt nhằm điều tiết tiêu dùng và bảo vệ môi trường.

Việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt với các mặt hàng này nhằm góp phần định hướng tiêu dùng, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường, đồng thời mở rộng cơ sở thu thuế cho ngân sách nhà nước.
Từ năm 2026 trở đi, máy lạnh công suất trung bình, nước ngọt có đường và xăng sẽ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt với lộ trình và mức thuế rõ ràng nhằm điều tiết tiêu dùng và bảo vệ môi trường, sức khỏe người dân.