Phim tài liệu: Đi và sống (Tập 1) - Quê hương quạnh vắng

Nguyễn Đức Đệ Bùi Đình Dương

thứ sáu, 6/12/2024

VTV9.vtv.vn - An Giang có số lượng di dân khỏi địa phương nhiều nhất trong số 63 tỉnh, thành cả nước. Tỷ lệ tăng dân số bình quân của An Giang giai đoạn 1999-2009 tăng 0,47%/năm, giai đoạn 2009–2019 giảm 1,16%/năm; so với 10 năm trước, dân số giảm gần 229.000 người. Kế đến là Cà Mau, Sóc Trăng, Kiên Giang… Phần lớn người dân rời bỏ quê hương vì hạn mặn do biến đổi khí hậu, thiếu đất sản xuất, không có việc làm.

Vùng đất đầu nguồn dòng Châu Giang là huyện An Phú, tỉnh An Giang có hơn 29.000 người di cư, đi làm ăn xa. Theo khảo sát, phần lớn người di cư thuộc địa phương này đi làm công nhân tại các khu công nghiệp ở các tỉnh miền Đông Nam Bộ và TP. Hồ Chí Minh. Cá biệt, có những khu vực di chuyển cả gia đình. Phân tích số liệu dân số ở xã Vĩnh Trường, huyện An Phú cho thấy, ấp Lama có số người di cư lao động tới gần 400 hộ, chiếm gần 70% số hộ của ấp. Hiện nay, số nóc nhà ở ấp vẫn vậy, nhưng rất nhiều nhà không người ở, hoặc chỉ có người già và trẻ nhỏ.

Những bất thường, xáo trộn trong cuộc sống của một xã hội nông thôn truyền thống và những câu chuyện giàu cảm xúc, đầy tình người… sẽ được khắc họa trong phim.

Bà Nguyễn Thị Rô nay đã ngoài 60 tuổi. Ở tuổi này, sức khỏe đã yếu, vậy mà bà vẫn phải nuôi đến bảy đứa cháu. Giờ đây nguồn thu nhập chính của mấy miệng ăn cùng tiền học của các cháu phải trông chờ cả vào mấy đứa con đi làm ăn xa gửi về. Cả sáu người con (năm trai, một gái) của bà đều đi làm ăn xa.

Di va song T1-5 Ba Út lam nghe mót lúaúa.jpg — Bà Nguyễn Thị Rô đi mót lúa, mong có thêm chút gạo để nuôi các cháu

Thông qua những diễn biến trong đời sống hằng ngày, qua tương tác của bà út Rô và những hàng xóm của mình, câu chuyện nhiều day dứt của những đứa trẻ thiếu tình thương cha mẹ, những người già yếu bất đắc dĩ phải trở thành trụ cột của gia đình dần được lộ rõ.

Di va song T1-4.jpg — Bữa cơm tối của những đứa trẻ có cha mẹ đi làm ăn xa

Di va song T1-6 Giang băt chuot 3.jpg — Cha mẹ em Giang đi làm ăn xa. Em không được đi học, thường ra đồng bắt chuột giúp cải thiện bữa ăn cho gia đình. Giang chỉ mong ba mẹ về ở chung với em.

Di va song T1-6 7.jpg — Niềm vui của con trẻ trong những lần hiếm hoi được cha mẹ về thăm.

Trong không gian được mô tả là “đặc quánh” sự quạnh vắng, những người già nua trong ấp chia sẻ cho nhau từng ký gạo, động viên nhau níu giữ hy vọng, dù đó là những hy vọng rất mong manh, rằng sẽ có một ngày, người xa quê sẽ trở về, những đứa trẻ lớn lên sẽ không còn rời bỏ quê hương và khắc khoải những nỗi niềm xa xứ…