Siết cho vay đặt cọc bất động sản, bảo vệ người mua nhà

Động thái nhằm ngăn rủi ro pháp lý, rủi ro tín dụng và bảo vệ người mua nhà, nhất là tại những dự án chưa đủ điều kiện mở bán. 

Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 thời gian gần đây liên tục nhận được đơn thư phản ánh về việc ngân hàng giải ngân cho khách hàng vay để đặt cọc qua các văn bản thoả thuận do đơn vị môi giới hoặc tư vấn ký kết. Đại diện cơ quan này cũng đánh giá, việc cho vay với mục đích đặt cọc bất động sản, lại không thông qua chủ đầu tư, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý.

Bà Trần Thị Ngọc Liên - Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2: “Những trường hợp dự án không thực hiện được, dẫn đến những tranh chấp, và những khiếu kiện do chủ đầu tư không thực hiện dự án hoặc là dự án bị dừng, dự án chưa đủ pháp lý, tuy nhiên người dân vẫn phải thực hiện nghĩa vụ của người vay với tổ chức tín dụng, dẫn đến những khiếu kiện, chưa đảm bảo an toàn cho nguồn vốn tín dụng của ngân hàng”.

Trong những trường hợp khiếu kiện, không ít người dân đã vay số tiền nhiều tỷ đồng để đặt cọc những dự án chưa đủ điều kiện pháp lý để mở bán. Nhiều năm trôi qua, dự án vẫn nằm im, còn tiền lãi tiền gốc hàng tháng, thì người đi vay vẫn phải trả đủ. Còn phía ngân hàng đối mặt với rủi ro nợ xấu, ảnh hưởng tới an toàn tài chính cũng như uy tín của chính ngân hàng. Bởi vậy, việc siết cho vay để đặt cọc theo văn bản thoả thuận với các sàn, hay bên môi giới, được đánh giá là bước đi cần thiết.

Ông Hoàng Liên Sơn - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư và Môi giới Bất động sản Alpha: '
Đây là một tín hiệu hết sức tích cực từ phía cơ quan chức năng vì bản chất là nhà nước bảo vệ cho nhahf đầu tư. Bảo vệ cho nhà đầu tư như thế nào, chỉ những dự án đủ điều kiện pháp lý mới được huy động vốn thì mới cho vay, giải ngân được".

Ông Võ Minh Toàn - Tổng Giám đốc Sàn giao dịch Bất động sản Aka Homes: “Ở góc độ của sàn thì mình cũng mong muốn khách hàng đặt cọc đúng vào tài khoản của chủ đầu tư để thứ nhất là sàn của mình không phải hạch toán những khoản tiền mà mình phải mất rất nhiều thời gian để mình xử lý. Thì cái việc này mình rất là ủng hộ”.

Theo Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh, pháp luật hiện hành không cho phép chủ đầu tư ủy quyền bên thứ 3 nhận tiền đặt cọc hoặc ký hợp đồng thay. Tuy nhiên, Hiệp hội đề xuất điều chỉnh quy định này để khi chủ đầu tư đủ điều kiện và minh bạch, có thể được ủy quyền có kiểm soát cho sàn giao dịch.

Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh: “Luật pháp của chúng ta lẽ ra phải quy định bổ sung thêm, đó là quy định chặt chẽ cái điều kiện để chủ đầu tư uỷ quyền cho bên thứ 3 là các tổ chức, cá nhân, trước hết là các sàn giao dịch BĐS hoặc các công ty môi giới, hoặc cá nhân nhà môi giới, để tránh rủi ro”.

Siết cho vay đặt cọc là bước kiểm soát cần thiết để ngăn rủi ro tín dụng, bảo vệ người mua nhà, đồng thời hướng dòng vốn chỉ nên chảy vào dự án đủ pháp lý, đủ điều kiện mở bán. Mới đây, Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh cũng đã yêu cầu doanh nghiệp kinh doanh bất động sản trên địa bàn chấp hành các quy định về công khai thông tin bất động sản, dự án bất động sản đưa vào kinh doanh… giúp tăng tính minh bạch của thị trường.