Khô hạn sau mưa lũ - Nỗi lo mất sinh kế

Cuối năm ngoái, tại đây, mưa lũ gây hư hại nhiều công trình thủy lợi. Bước sang năm nay, nếu xảy ra khô hạn, thiếu nước tưới thì nhiều nông hộ đối mặt với nỗi lo mất sinh kế. Cũng vì vậy, nhiều giải pháp ứng phó khô hạn được thực hiện ngay từ đầu năm. 

Tháng Giêng âm lịch mới xuống giống vụ lúa Đông Xuân. Đó là chuyện chưa từng xảy ra trên cánh đồng nằm bên dưới hồ Suối Dầu, tỉnh Khánh Hòa. Mọi năm, thời điểm này, lúa trên cánh đồng đã trổ bông. Với những gia đình ở vùng quê các xã như Suối Hiệp, Diên Lạc, tỉnh Khánh Hòa, cái ăn, cái mặc trong nhà đều trông chờ vào hạt lúa.

Trễ vụ đến hơn 2 tháng là bởi trong trận lũ lịch sử cuối tháng 11 năm ngoái, đập dâng Suối Dầu bị hư hỏng. Cơ quan quản lý tìm cách khắc phục mới duy trì sản xuất.

Ông Nguyễn Lia - Xã Diên Lạc, tỉnh Khánh Hòa: “Hàng năm, 23 tháng 10 âm lịch thì gieo mà năm nay không có nước. Làm gì thì cũng nhờ thửa ruộng chứ tuổi lớn, đâu làm ra tiền”. Ước tính, có khoảng 800 ha đất sản xuất, hưởng nguồn nước từ hồ Suối Dầu, tỉnh Khánh Hòa đã bị trễ vụ, kéo theo nhiều lo ngại. Đó là nguy cơ sâu bệnh trên cánh đồng. Hơn nữa,vụ này bị trễ sẽ ảnh hưởng đến vụ sau.

Ông Hồ Hữu Kiệt - Xã Suối Hiệp,  tỉnh Khánh Hòa: “Nó cũng ảnh hưởng đến năng suất, thời tiết khác thì cây lúa khác. Ông bà mình nói, làm nông nhất nước nhì phân. Không có nước thì bó tay”.
Hàng trăm công trình thủy lợi ở Khánh Hòa bị mưa lũ tàn phá cuối năm ngoái, làm giảm khả năng tích trữ và cung cấp nước phục vụ sản xuất. Trong khi đó, sau mưa lũ, bước sang năm 2026 với dự báo xảy ra khô hạn. Do vậy, từ sau mưa lũ đến nay, tỉnh Khánh Hòa tập trung nguồn lực để cấp bách sửa chữa các công trình bị hư hỏng.

Ông Lê Xuân Thái - Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi tỉnh Khánh Hòa: “Bố trí kinh phí để sửa chữa, gia cố mái đập, cống lấy nước, kênh dẫn và các công trình phụ trợ. Đồng thời cũng nạo vét kênh mương nhằm tăng khả năng dẫn nước, tích trữ nước của công trình thủy lợi. Việc khắc phục được triển khai khẩn trương, có trọng tâm, ưu tiên khu vực có nguy cơ thiếu nước”.

Ngay từ đầu năm, nhiều vùng sản xuất đã bị xáo trộn do thiếu nước. Cùng với dự báo khô hạn sau mưa lũ càng đặt ra yêu cầu bức bách đối với nông nghiệp Khánh Hòa là phải đảm bảo nguồn nước. Bên cạnh sửa chữa, phục  hồi công trình, tỉnh Khánh Hòa củng đang tập trung thực hiện đồng bộ các giải pháp quản lý, điều hành, sử dụng nguồn nước một cách linh hoạt, hiệu quả, tiết kiệm. Ứng phó khô hạn ngay từ đầu năm, đảm bảo nguồn nước cho cả mùa khô thì mới tránh được nỗi lo đất bỏ hoang, người dân mất sinh kế.