Nhà chồng nhà - kéo dài nỗi lo sạt lở ở Nam Tây Nguyên

Đáng ngại nhất là những khu dân cư ven đồi - với một đặc thù "nhà chồng nhà"- phần móng của nhà này lại nằm bên trên ngôi nhà phía dưới hễ kè ta luy sạt lở thì hiểm họa khó lường. 

Dấu tích vụ sạt lở kinh hoàng hai năm trước, giờ đã phủ kín bởi cỏ dại. Nhưng nỗi ám ảnh vẫn còn đó. Và nỗi lo ngại thì vẫn chưa vơi. Cuối tháng 6 năm 2023, trong một con hẻm đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Đà Lạt lúc đó, hàng trăm tấn đất đá cùng bờ ta tuy bê tông đổ sập, hai người ở bên dưới thiệt mạng. 

Tòa nhà này, thời điểm xảy ra vụ sạt lở đang xây dựng dở dang. Đến lúc này vẫn vậy. Khó ai an tâm sống ở đây khi phía trên đồi từng là điểm nóng sạt lở.

Ông Bùi Văn Túy - Phường Xuân Hương - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng: “Khí hậu, thời tiết, môi trường khắc nghiệt, mưa to gió lớn nhưng chưa thấy tình trạng sạt lở nặng nề như thế này”.

Khu vực Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng liên tục xảy ra sạt lở trong những năm qua. Bản chất chung của các vụ sạt lở đều liên quan các công trình xây dựng. Nhà ở được xây dựng ven đồi. Dồn nén đô thị tại khu vực Đà Lạt đã kéo theo một hiện tượng trong xây dựng là "nhà chồng lên nhà".
Chẳng hạn như vạt đồi này. Bên trên là tòa nhà 4 tầng. Bờ ta luy nếu không kiên cố, bị sạt trượt,  thì không chỉ tòa nhà phía trên nguy cơ đổ sập mà còn gia tăng nguy hại đối với các nhà ở bên dưới.

Ông Nông Tắc Phu - Phường Xuân Hương - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng: “Công trình cao hơn 3 mét nên buộc có kết cấu chân móng đúng chuẩn thì mới tránh sạt lở”.

Cuối tháng 7 vừa qua, tỉnh Lâm Đồng khẩn trương kiện toàn Ban Chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn. Các xã, phường cũng tăng cường rà soát mối nguy sạt lở để cảnh báo sớm.

Ông Nguyễn Hà Lộc - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng: “Phải đảm bảo an toàn cho người dân là trên hết, tránh thiệt hại về người và tài sản của người dân. Khi có dấu hiệu xảy ra thì di dời kiên quyết”.

Cùng với xây dựng bản đồ cảnh báo sạt lở, yêu cầu bức thiết ở những địa phương khu vực Nam Tây Nguyên vẫn là phải kiểm soát mối nguy sạt lở ngay từ lúc các công trình mới bắt đầu xây dựng. Nếu không, khi công trình hoàn thành, đưa vào sử dụng, một khi xảy ra sạt lở thì việc xử lý sẽ càng khó khăn và tốn kém, chưa kể hàng loạt rủi ro kéo theo.