Biến dạng sông trong phố - Nỗi lo ngập lụt

Khu dân cư này, ngày trước là làng Võ Cạnh. Một con sông nhỏ chảy qua làng - đó là sông Đồng Đen. Làng Võ Cạnh bây giờ thuộc phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Làng đã là phố. Và sông Đồng Đen thì cũng không còn như ngày xưa. Sông đã bị biến dạng. Bị lấn chiếm, đã vậy, dòng chảy lại bị cản trở bởi cây cỏ um tùm cùng với rải thải ứ đọng lâu ngày.

Mùa nắng, những gia đình ven sông Đồng Đen chịu cảnh ô nhiễm bức bối. Mùa mưa thì nhà nào cũng phập phồng nỗi lo ngập lụt. Nhiều đợt mưa lớn, nước dâng lên đến gần nửa ngôi nhà của bà Bích.

Bà Phạm Thị Bích, phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa: “Làm sao cho nước thoát nhanh, đừng vô nhà nhiều quá, giảm được lượng nước thì dân ở đây bớt khổ”.

Nhiều khu dân cư ở phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa trở thành điểm nóng ngập lụt trong những năm gần đây. Một trong các nguyên nhân chính là các con sông chảy qua các khu dân cư đã bị biến dạng. Trong khi, đây là đường thoát nước tự nhiên, giảm áp lực ngập lụt khi mưa lớn. 

Khu vực đô thị Nha Trang gắn liền với 4 con sông là sông Tắc, Quán Trường, Đồng Đen, Kim Bồng. Có đoạn sông bị ken dày bởi lồng nuôi thủy sản. Có đoạn thì bị bồi lắng. Và phổ biến nhất là bị thu hẹp dòng chảy do lấn chiếm xây dựng. Bà Điệp sinh ra và lớn lên bên sông Kim Bồng, nay đã 75 tuổi.

Bà Trần Thị Mộng Điệp, phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa: “Người ta đổ đất lấn chiếm, sông hẹp lại còn một chút. Ngày xưa phải đi đò qua”.

Những con sông trong lòng phố bị bức tử. Thực tế này đã báo động từ lâu. 

Ông Nguyễn Văn Thích, Hội viên Hội Khoa học lịch sử Việt Nam: “Nó thuộc về trình độ tri thức ứng xử của con người đối với nó. Dòng chảy tự nhiên là vậy. Nay có bàn tay xâm hại làm dòng chảy mất tự nhiên thì đương nhiên hệ quả xảy ra”.

Không khó để nhận ra vì sao ngập lụt đô thị gia tăng. Nhưng để giải quyết ngập lụt thì lại không dễ, nhất là khi những con sông trong lòng phố đảm đương vai trò thoát lũ, nay đã bị biến dạng, trở thành những điểm nghẽn. Và hệ lụy trong mùa mưa lũ sẽ còn dai dẳng.