Khánh Hòa: Nguy cơ xóa sổ làng nước mắm nổi tiếng

Tấn Quýnh

chủ nhật, 19/10/2025

VTV9.vtv.vn - Làng nước mắm Bình Tân ở Nha Trang, Khánh Hòa từng vang danh khắp cả nước với hương vị mặn mòi, đậm đà biển cả. Thế nhưng, từ chỗ cả làng cùng làm nghề, giờ đây chỉ còn lại vài cơ sở cầm cự, khiến nhiều người không khỏi tiếc nuối. Điều trớ trêu là, dù nước mắm truyền thống vẫn được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng, nhưng những làng nghề từng làm nên tên tuổi của đặc sản này lại đang dần biến mất.

Khu dân cư này thuộc phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Với những người trẻ, không mấy ai biết rằng đây là làng nước mắm Bình Tân, từng rất nổi tiếng. Chỉ có những người lớn tuổi thì biết rõ danh tiếng của loại nước mắm xuất xứ từ nơi này. Ngày trước, trong làng, cứ 10 nhà thì 8-9 nhà làm nước mắm.

Bà Trần Thị Như Đẹp, phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa: “Lúc đó cả làng làm nước mắm hết luôn. Lúc đó, đông cá ở ngoài biển, gánh về nhà thùng”.

Một số gia đình bán đi cơ sở chế biến nước mắm, sau đó mặt bằng chuyển sang xây dựng nhà ở. Một số gia đình còn giữ lại, nhưng cơ sở làm nước mắm thì đóng cửa lâu nay…

Cả làng nước mắm Bình Tân, giờ chỉ còn vài ba cơ sở còn hoạt động. Những người trong làng như ông Sơn, cả đời gắn với nghề làm mắm, từng gầy dựng một cơ sở nước mắm có tên tuổi, nhưng 5 năm qua, gia đình ông không còn làm nữa.

Ông Nguyễn Hoài Sơn, phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa: “Rất muốn giữ nhưng một là lớn tuổi, con cháu không theo nghề của ông cha. Thứ hai bây giờ thị trường đòi hỏi nhiều cái lắm, chứ không phải như ngày xưa làm sao cũng được”.

Từ lúc cho cá vào thùng đến khi lấy được nước mắm, mất hơn 12 tháng. Nghĩa là đồng vốn chôn vào đây cả năm. Trong khi đó, nghề làm nước mắm truyền thống thì lại liên tục gặp khó khăn từ mặt bằng sản xuất đến nguyên liệu cá cơm cũng như công lao động.

Đến lúc có được sản phẩm, nếu bán với giá cao thì không thể cạnh tranh về giá so với nước mắm công nghiệp. Chính điều này khiến cho người trẻ ở làng nghề nước mắm Bình Tân nản lòng.

Chị Lê Thị Tuyến, phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa: “Qua một thời gian, nhiều hãng nước mắm ra sau này thì ngành nước mắm truyền thống của mình giảm sút”.

Có những người dự định xây dựng thương hiệu nước mắm truyền thống của gia đình để dễ tiếp cận thị trường theo phân khúc dành cho những người tiêu dùng ưa loại nước mắm này. Tuy nhiên, dự định vẫn chưa thực hiện được. Vậy là, cứ sau 1 năm, số cơ sở nước mắm giảm dần. Và những dòng chữ như thế này cũng thưa thớt dần.