Chủ động ứng phó trước biến động tỷ giá

Dù nhiều tổ chức dự báo tỷ giá năm 2026 sẽ ổn định hơn giai đoạn trước, nhưng căng thẳng tại khu vực Trung Đông thời gian gần đây đã khiến đồng USD tăng giá hơn 3,4% chỉ trong vòng một tháng. Diễn biến này đang tạo thêm áp lực lên tỷ giá trong nước, buộc nhiều doanh nghiệp phải theo dõi sát thị trường để chủ động cân đối kế hoạch kinh doanh.

Là doanh nghiệp cơ khí quy mô nhỏ và vừa, khoảng 90% nguyên phụ liệu đầu vào của doanh nghiệp phải nhập khẩu, trong khi phần lớn sản phẩm lại tiêu thụ tại thị trường nội địa. Vì vậy, biến động tỷ giá có thể tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất.

Nhận định tỷ giá thường ổn định hơn vào đầu năm, doanh nghiệp đã chủ động nhập khẩu phần lớn nguyên liệu ngay từ giai đoạn này, khi tỷ giá USD/VND đang ở vùng thấp, nhằm giảm thiểu rủi ro chi phí cho cả năm.

Bà Chế Nguyễn Hoàng Yến, Phó Giám đốc Công ty Sản xuất thương mại dịch vụ vật liệu làm kín Lê Gia: “Đầu năm lượng đơn hàng của mình chưa có nhiều, vì cái thời điểm đó sức mua chưa có lớn, nên mình tập trung vào nhập hàng, ổn định lượng hàng hóa trong năm, để có 1 lượng hàng ổn định hết trong cả năm của mình. Và đầu năm thì mình nghĩ là nó không biến động, ít biến động về tỷ giá, ít biến động về lãi suất.”

Sau khi chạm đáy vào giữa tháng 2, tỷ giá USD/VND đã bật tăng trở lại, với mức tăng hơn 1,7%, bám sát xu hướng tăng của đồng USD trên thị trường quốc tế.

Với các doanh nghiệp quy mô lớn, việc nhập nguyên phụ liệu phải thực hiện theo tiến độ sản xuất và đơn hàng. Vì vậy, biến động tỷ giá có thể nhanh chóng phản ánh vào chi phí đầu vào, đặc biệt với những doanh nghiệp vừa xuất khẩu vừa phục vụ thị trường nội địa.

Bà Lê Thị Hà Chi, Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty May Nhà Bè: “Liên quan đến hoạt động kinh doanh ngoại tệ, chúng tôi đều có tính toán với các ngân hàng. Khi nào là hợp lý, khi nào chưa hợp lý, chúng tôi đều phải ngồi tính toán với ngân hàng. Nhưng mà cái tỷ giá tăng chắc chắn ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Đối với hoạt động kinh doanh trong nước, chúng tôi nhập nguyên phụ liệu từ nước ngoài và được tính toán bằng tỷ giá đô. Thì điều đó làm giá đầu vào tăng lên và điều này ảnh hưởng rất nhiều tới bán hàng trong nước.”

Theo các chuyên gia, việc lựa chọn thời điểm mua bán ngoại tệ, giao dịch ngay hay mua kỳ hạn, cũng như sử dụng các công cụ phòng ngừa rủi ro tỷ giá… đang trở thành bài toán được ưu tiên tại nhiều doanh nghiệp.

Bởi chỉ 1% biến động tỷ giá, có thể làm tăng thêm tới vài trăm triệu, thậm chí nhiều tỷ đồng chi phí đầu vào, đặc biệt là với những doanh nghiệp sản xuất quy mô lớn…

Ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối Kinh doanh tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam: “Rất là khuyến nghị các doanh nghiệp sử dụng các công cụ phòng chống rủi ro tỷ giá mà đã được cơ quan quản lý cho phép. Hiện nay các công cụ đó là các sản phẩm rất phổ biến tại các NHTM. Dựa vào sự phối hợp chặt chẽ giữa DN và NH sử dụng công cụ phòng chống rủi ro tỷ giá đó, thì chúng tôi tin chắc rằng việc quản lý dòng tiền cũng như quản lý rủi ro tỷ giá sẽ tốt hơn rất nhiều.”

Các định chế tài chính dự báo tỷ giá USD/VND năm nay biến động trong khoảng 2-3% trên nền tảng vĩ mô ổn định, lãi suất và lạm phát trong nước được kiểm soát, và khả năng cắt giảm lãi suất 2 lần của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ FED trong năm nay.

Dù vậy, trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu còn nhiều biến động, việc chủ động theo sát diễn biến tỷ giá và linh hoạt trong các phương án quản trị rủi ro vẫn là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp giảm thiểu tác động và ổn định hoạt động kinh doanh.